Het Slovaakse Bratislava mag dan de hoofdstad zijn van de jonge republiek, het is nog steeds een stad op mensenmaat zonder grote of protserige gebouwen. In een modern gebouw met uitzicht op de Donau huist Eset, een bedrijf dat nu al meer dan 20 jaar zijn plaats claimt in de anti-viruswereld.
...

Het Slovaakse Bratislava mag dan de hoofdstad zijn van de jonge republiek, het is nog steeds een stad op mensenmaat zonder grote of protserige gebouwen. In een modern gebouw met uitzicht op de Donau huist Eset, een bedrijf dat nu al meer dan 20 jaar zijn plaats claimt in de anti-viruswereld. Maar het heeft wel wat voeten in de aarde gehad. Ceo en medeoprichter Miroslav Trnka groeide op in het toen nog communistische Tsjechoslovakije, met een vader en zus die na de perikelen van 1968 naar het buitenland emigreerden. Belangstelling voor biologie en 'kinematics' (of hoe elektronische tuigen levende dieren kunnen imiteren), leidde uiteindelijk naar de computerwereld. Via zijn vader bemachtigde Trnka zijn eerste computer - een eerbiedwaardige Sinclair ZX80 - waarna hij in een computerclub bevriend raakte met Peter Pasko met wie hij later Eset zou oprichten. Wanneer een eerste virus opduikt, schrijft Pasko de oerversie van het scan engine waarna een eerste markteditie verschijnt in 1987. Het besef groeit dat virussen in aantal en gevaar zullen groeien, wat resulteerde in het idee voor een product dat tegen verschillende virussen beschermt. "Wij waren dan ook één van de eerste antivirusproducten in de wereld," claimt Trnka die overigens alles met zelfstudie klaarde. Pasko werkte het scanning engine verder uit, terwijl Trnka de gebruikersinterface en de stukken in assembler voor zijn rekening nam. Het gebruik van assembler ligt overigens mee aan de basis van de geringe 'footprint' en de snelle werking van wat vandaag het NOD32 product is geworden. NOD stond daarbij oorspronkelijk voor "Nemocnica na Okraji Disku" ofte 'hospitaal aan de rand van de schijf' (een woordspeling op de titel van een destijds populair televisiefeuilleton). Ook de oprichting van het bedrijf zelf, in 1992, had nogal wat voeten in de aarde bij gebrek aan een wettelijk kader - een gevolg van het communistisch tijdperk. "Ook begrepen de overheidsdiensten niet waarover we het hadden," glimlacht Trnka. Van bij de start groeide het bedrijf snel, ook na de splitsing van Tsechoslovakije "waardoor we bijna drie vierden van onze klanten verloren!" Vandaag is het bedrijf aanwezig in Europa, Amerika en het Verre Oosten, met vestigingen in San Diego, Singapore, Buenos Aires, Praag en Krakow (waar nogal wat ontwikkeling gebeurt). Andere landen worden bediend door een netwerk van distributeurs. Vandaag boekt Eset zijn omzet zowel uit de thuis- en kleinzakelijke markt (41 procent), de kmo-markt (37 procent) als de 'enterprise' markt (22 procent). In 2008 bedroeg de omzet 91 miljoen euro en "en we zijn het meest winstgevende ict-bedrijf in Slovakije." Eset is nog steeds in privébezit en Trnka benadrukt over voldoende middelen te beschikken voor de huidige plannen. Bijkomend kapitaal of een beursgang hoeft niet. Het succes van Eset steunt in de eerste plaats op de technologie van het bedrijf, aldus Trnka. Andere producenten van antivirusproducten gingen dank zij grotere thuismarkten makkelijker van start. Ook vandaag "kan Eset niet op tegen hun marketing. Maar we kunnen ons meten met onverschillig welk bedrijf," of dat gevestigde concurrenten zijn, een bedrijf als Microsoft of producenten van gratis AV-soft. Voor de toekomst van die technologie vertrouwt Trnka onder meer op de onderzoeksafdeling in Krakow (Polen). "Bratislava telt maar 500.000 inwoners en ook bedrijven als HP, Dell, Accenture en IBM hebben hier onderzoekers. Dat maakt dat de stad wat is leeggezogen en het stilaan moeilijk wordt om geschikte mensen te vinden." Problemen in een Pools bedrijf zorgden aanvankelijk voor een instroom van ontwikkelaars uit dat die regio tot het logisch en aangewezen was om een eigen vestiging voor onderzoek en ontwikkeling in Polen op te starten. Overigens brengt Eset niet elk jaar een nieuwe versie van zijn producten uit. Vandaag wordt versie 4 aangeboden, zowel van het NOD32 vlaggenschipproduct (AV, anti-spyware, rootkit detectie etc) als van Smart Security (NOD32 + firewall + anti-spam). Doorgaans bevat een nieuwe versie een belangrijke nieuwe functie (zo is er vandaag nog geen 'parental control'), naast elementen die het onderscheid met de concurrentie moeten maken (zoals de verbeterde 'cleaning'functie en beheerfuncties voor grote bedrijven in versie 4). Versie 5 zou in 2010 zijn opwachting maken. Naast NOD32 en Smart Security heeft Eset ook een Mobile Antivirus-product (Windows Mobile en Symbian) en producten voor fileservers (Windows, Novell, Linux, FreBSD, NetBSD, Solaris), mailservers (o.a. Exchange, Domino) en gatewayservers (Linux, BSD, Solaris). Een en ander maakt dat Eset bijzonder trots is op het grote aantal 'awards' die het doorheen de jaren heeft vergaard. Zo kreeg NOD32 sinds zijn eerste deelname in 1998 aan de vergelijkende test van het Britse Virus Bulletin niet minder dan 57 VB100-awards (alle virussen werden gedetecteerd) en haalde het een elfde 'Advanced+' score in de Oostenrijkse AV-Comparatives test. Guy Kindermans