De toekomst is mobiel, óók voor betalingen: daar lijkt zowat iedereen het alvast over eens. Maar over de vorm en modaliteiten verschillen de meningen. De messen werden pas nog geslepen bij onder meer PayPal en SEQR en sinds de gemediatiseerde 'Pay'-entree van Apple op de betalingsmarkt staat het onderwerp weer helemaal in de actualiteit. Gaan we binnenkort ook écht massaal betalen met onze smartphone of blijft het een toekomstbeeld dat ons voorgespiegeld wordt door al te ambitieuze fabrikanten?
...

De toekomst is mobiel, óók voor betalingen: daar lijkt zowat iedereen het alvast over eens. Maar over de vorm en modaliteiten verschillen de meningen. De messen werden pas nog geslepen bij onder meer PayPal en SEQR en sinds de gemediatiseerde 'Pay'-entree van Apple op de betalingsmarkt staat het onderwerp weer helemaal in de actualiteit. Gaan we binnenkort ook écht massaal betalen met onze smartphone of blijft het een toekomstbeeld dat ons voorgespiegeld wordt door al te ambitieuze fabrikanten? "Hier in San Jose, San Francisco of de ruimere Silicon Valley is betalen met een smartphone ondertussen al redelijk goed ingeburgerd in sommige winkels", vertelt Anuj Nayar, 'senior director of global initiatives' die we spraken tijdens een bezoek van Data News aan het hoofdkwartier van PayPal in San Jose. Klanten rekenen via hun smartphone af aan een traditionele winkelkassa door geld uit hun digitale PayPal-portemonnee te halen. Achterliggend gaat het om dezelfde PayPal-wallet zoals je die misschien al gebruikt hebt op eBay - nog steeds de eigenaar van PayPal - of om er je digitale aankopen in bijvoorbeeld de Google Play shop van een Android-smartphone mee te betalen. "Net omdat internet mobiel geworden is en nu alomtegenwoordig is, wordt het voor een bedrijf als ons mogelijk om nu ook betalingen in fysieke winkels af te handelen", zegt Nayar. Of hoe een 'over-the-top'-speler als PayPal alsmaar meer een bedreiging wordt voor banken die traditioneel het betalingsverkeer afhandelen. "Al is het geen 1-op-1-verhaal. Vaak wordt PayPal bijvoorbeeld afgeschilderd als een concurrent voor Mastercard en Visa, maar het tegendeel is waar. Onze klanten vullen hun PayPal-portemonnee via hun kredietkaart, waardoor wij een van de grootste klanten van Mastercard en Visa zijn", stelt Nayar. Maar PayPal wil nog een stap verder gaan. Als je dan toch al een smartphone gebruikt om te betalen, kan je misschien meteen ook dat ding gebruiken om zelf je producten in de winkel in te scannen is de redenering. Beacon-technologie herkent je van zodra je de winkel binnen- en buitenstapt en met 'near field communication' (nfc) scan je de producten. Door zowel het scan- als betalingsgedeelte bij PayPal onder te brengen, is het dan in theorie mogelijk om 'onzichtbaar' te betalen en gewoon buiten te wandelen van zodra je alle producten gescand hebt. Een beetje naar analogie met diensten als Uber of AirBnb waar je een taxi neemt of een appartement binnen- en buitenstapt zonder zelf te moeten betalen: alles gebeurt immers automatisch en 'onzichtbaar' op de achtergrond via de kredietkaartinformatie die je eenmalig toevertrouwd hebt aan de dienstenleverancier. Te futuristisch of een té Amerikaans scenario? Mogelijk, maar PayPal heeft er onlangs ook een proefproject rond opgezet in de Britse hoofdstad. "Met verrassende effecten. Heel wat mensen tonen bijvoorbeeld hun smartphone bij het buitenstappen alsof ze willen bewijzen dat ze ook écht betaald hebben voor alles wat ze in hun zakken ingeladen hebben", lacht Nayar. "Dit gaat niet werken in België. Technologisch kan het zeker, maar ik betwijfel sterk of dit echt de toekomst is. Je moet toch in controle kunnen blijven over je eigen geld?", stelt Marcel Roelants van Seamless Payments. Dat beursgenoteerde Zweedse bedrijf bestaat al sinds 2001 maar gooit momenteel hoge ogen met de mobiele betalingsoplossing SEQR (spreek uit als 'secure', nvdr). Die werd goed twee jaar geleden ontwikkeld en wordt sinds kort ook aangeboden in België. Marcel Roelants - met zes jaar ervaring bij Mastercard - stuurt het Belgische kantoor aan dat sinds juli in Antwerpen huist met een zestal medewerkers. "SEQR telt 500.000 gebruikers in Zweden en wist op 18 maand 5.000 handelaars te overtuigen. Onze oplossing werkt, en België is nu een belangrijke nieuwe markt voor ons", stelt Roelants. Met McDonalds was al een eerste referentieklant in ons land binnen, maar de recent beklonken deal met Colruyt ziet Roelants als de bevestiging dat SEQR op het punt staat om heel wat méér handelaars te overtuigen. Klanten in de winkels van de Colruyt Group - Colruyt zelf, OKay, Bio-Planet, Spar Retail, Dreamland en Dreambaby - kunnen vanaf de eerste helft van 2015 betalen met de smartphone. In de webshops van de groep kan dat nu al. Om te betalen scan je een qr-code in met de SEQR-app; op het scherm van je pc, laptop of tablet in het geval van een webshop, of op het scherm aan een winkelkassa. Ook nfc behoort daar tot de mogelijkheden. De betaling bevestig je met een pincode, dus zonder kaart of kaartlezer. Achterliggend verloopt de betaling via een domicilïeringsopdracht. "En dat is precies het verschil met onze concurrenten. Onze oplossing werkt zonder betaalkaarten, omdat we rechtstreeks op het SEPA-betaalsysteem inhaken en alle betalingen via een eigen switch afhandelen. Het is géén laag bovenop een kaartensysteem waardoor onze kost per transactie ook beduidend lager ligt", beweert Roelants. En laat dat nu net perfect passen in het Colruyt-kraam. "Seamless rekent beduidend lagere transactiekosten aan dan andere aanbieders van betaaloplossingen. Belangrijk, want dat helpt onze kosten te drukken en lage prijzen te handhaven", zegt Michel Van Mello, divisiemanager accouting en banking Colruyt Group. De verschillende aanbieders komen niet alleen uit buitenlandse hoek, maar ook uit Vlaamse klei, Waalse bossen en Brusselse torens. Sixdots is de merknaam van het Belgian Mobile Wallet initiatief van BNP Paribas Fortis en Belgacom. Vorig jaar zijn ook ING, KBC en Belfius aan bankenkant ingestapt in het consortium en gaan ook bpost bank, CBC, Record Bank, Fintro en Hello bank! Sixdots promoten bij hun klanten. Aan operatorkant hebben ook Mobistar en Base Company zich aangesloten. De bedoeling is om tot een systeem te komen waarbij Belgische consumenten makkelijk met hun smartphone kunnen betalen op websites of in de winkel, zonder dat er een betaalkaart of kaartlezer aan te pas komt. "Sixdots is gelijk aan PayPal of de Google Wallet in de Verenigde Staten", zegt Roelants. "Sixdots is gebaseerd op het Masterpass-product van Mastercard, waardoor het voor mij een veredelde digitale versie is van je bestaande kredietkaart. Het systeem is opgebouwd in lagen, waardoor er net als bij PayPal extra kosten aan te pas komen, en dat zint een handelaar niet", beweert Roelants die met SEQR tracht om Sixdots in snelheid te nemen. "Sixdots is alweer vertraagd tot januari (momenteel loopt het pilootproject nog, nvdr). Met zoveel spelers in één consortium en zoveel lagen is het ook logisch dat er conflicten ontstaan. Dat hebben we in Nederland ook gezien waar het soortgelijke Sixpack-systeem tot twee keer toe in elkaar geklapt is", aldus Roelants. "Het klopt dat we wat vertraging opgelopen hebben bij een van onze partners, maar van conflicten is er echt geen sprake", repliceert Frederic Lhostte, managing director van Sixdots. "We willen gewoon geen toegevingen doen op de kwaliteit. Als we lanceren, willen we dat doen op de manier waarop we het allemaal voor ogen hadden", zegt Lhostte die zich niet wil laten opjagen door de komst van SEQR of de lancering in de VS van de op nfc gebaseerde mobiele betaaloplossing Apple Pay. "Het ecosysteem voor mobiele betalingen is complex. Je hebt afspraken nodig met banken, zoals Apple die in de Verenigde Staten ook gemaakt heeft. In ons land hebben we met Sixdots dat werk al achter de rug en dat is een tijdsvoordeel. Ik zie dus nog steeds een groot window of opportunity voor onze oplossing, al zeg ik niét dat we nog tijd genoeg hebben. We maken nu snel werk van onze verdere uitvoering. Apple Pay verandert niets aan onze plannen", aldus Lhostte die in de lancering van Apple Pay ook positief nieuws ziet. "Mobiele betalingen zijn voor consumenten nog nieuw, waardoor er nog heel veel evangelisatie nodig is. Apple kan daar zeker mee een rol in spelen. Dat ze bovendien ook voor nfc kiezen, is goed nieuws voor de hele industrie. Misschien dat het voor een revival van nfc zorgt? Al moeten we zeker nog afwachten of Apple Pay enkel met Apple-hardware zal werken of toch ook met andere nfc-toestellen." Kristof Van der StadtFrederic Lhostte (Sixdots): "Apple Pay verandert niets aan onze plannen"