Networld2020 is een onderzoeksgroep met zo'n 1.060 hoofdzakelijk Europese leden, bestaande uit academici, grote en kleine telecombedrijven, telecominstituten en infrastructuurspelers. De groep legt zich toe op onderzoek en afspraken onder spelers om internet-geconnecteerde toestellen vlot te laten samenwerken, maar ook om beleid en onderzoek te stroomlijnen in de sector.

Dat telecom vandaag niet langer een Europees maar Aziatisch of Amerikaans verhaal is, vindt hij onzin. "De sterkte van Europa zit in haar diversiteit, niet in de grootte. Ja, de Amerikanen zijn dominant in besturingssystemen en sociale netwerken. De Aziaten leveren de toestellen. Maar Europa is heel sterk bezig met de combinatie van technologie met het stroomnetwerk, technologie voor wagens, in de gezondheidszorg en in zoveel meer segmenten. We zijn ook het baken van privacybescherming. Zelfs niet-Europeanen hebben intussen al gehoord van de GDPR."

Toch lijkt Europa op infrastructuurvlak lang geen dominante marktpositie meer in te nemen. "De mobiele industrie is nog altijd een Europees verhaal," countert Aguilar. "Op de consumentenmarkt misschien niet, maar je hebt vandaag drie grote spelers: Huawei, Nokia en Ericsson. Pas nadien volgen ZTE, Samsung en misschien NEC in sommige markten."

Aguilar doet zijn uitspraken tijdens Huawei Connect, een AI-conferentie van de gelijknamige telecomproducent, waar zowel hij als Data News waren uitgenodigd. Aguilar werkt niet voor het bedrijf. Wel is Huawei, net zoals Nokia en Ericsson, lid van Networld2020. Onderstaand interview is het verslag van een groepsgesprek met verschillende Europese journalisten, waaronder Data News.

Uw organisatie werkt mee aan standaardisatie van netwerktechnologie in Europa. Wat zijn, bijvoorbeeld rond 5G, de grote uitdagingen daar?

Rui Luis Aguilar: Het begrip 'Europese standaarden' is wat verkeerd. Doorgaans zijn we sowieso in lijn met de rest van de wereld. Een computer in China, de VS of Europa is identiek en dat geldt ook voor 5G-telefoons. Maar vanuit Europa kijken we wel vaker naar hoe technologie voor een verbetering van de maatschappij zorgt.

Wat is de rol van uw organisatie dan concreet?

Rui Luis Aguilar: We werken voor 5G niet enkel met de Oranges, Telefonicas of Ericssons, maar ook met spelers als Siemens, Thales of Bosch die in heel andere ecosystemen zitten. De uitdaging zit er in om iedereen met elkaar te laten spreken. We gebruiken dezelfde woorden, maar ze betekenen niet hetzelfde.

"We gebruiken dezelfde woorden, maar ze betekenen niet hetzelfde"

Daarom hebben we met Network 2020 een reeks workshops opgezet om verschillende van die gemeenschappen samen te brengen, bijvoorbeeld spelers uit IoT, AI en cybersecurity samen. Zo hebben we op 2 oktober eentje met spelers uit de elektronicasector en de medische sector. In november hebben we in Lissabon een groot event waar we alle disciplines samenbrengen om te kijken welke onderzoeksrichtingen we moeten hebben in de komende jaren. Dat is geen gemakkelijke opdracht.

Maar 5G duikt vandaag al op in Europa, onder meer in het Verenigd Koninkrijk en Zwitserland, valt daar nog veel aan te veranderen?

Rui Luis Aguilar: De 5G die we vandaag al zien, is nog niet het volledige verhaal. Dit is de eerste versie van 5G die vooral meer breedband internet levert. Het gaat nog een aantal jaren duren voor we de volledige mogelijkheden van 5G zien. Nu gaat het om breedband, vervolgens lage latency en nadien ook om IoT op zeer grote schaal. Het gaat nog zeker 6-7 jaar duren voor we de 5G zullen zien die alle geweldige scenario's mogelijk maakt. Bijvoorbeeld een stroomnetwerk dat haar belasting balanceert met de stroomgeneratie uit windmolens, of de laadstatus van je elektrische wagen. Of het monitoren van je pacemaker thuis en onderweg. VR games spelen buiten op een plein, dat komt er allemaal aan, maar nog niet vandaag.

Huawei is zopas geschrapt uit het Forum of Incident Response and Security, verwacht u dat dit bij meerdere organisaties wordt doorgezet?

(nvdr: de bewuste sectororganisatie werkt rond de aanpak van hacking incidenten en cyberaanvallen. Huawei wordt daar voorlopig geschrapt als gevolg van de Amerikaanse ban van het bedrijf. Daarom is het juridisch niet toegelaten om samen te werken met Huawei)

Rui Luis Aguilar: Het is duidelijk dat er op dit moment sterke druk is vanuit de VS tegenover Huawei. Als de redenen voor die druk gerechtvaardigd zijn, dan zal dat ook in andere organisaties worden doorgezet. Maar dat is momenteel niet aan het gebeuren. Ik beschouw mezelf als een meer geïnformeerde burger over het onderwerp en ik vraag me af hoe sterk het bewijs is van de VS om hun standpunt te ondersteunen.

Maar de realiteit is dat de VS een juridisch kader heeft dat zo ver reikt dat het makkelijk is om andere bedrijven te treffen zodra ze nog maar praten met Huawei. Dus het kan dat organisaties en bedrijven voorzichtiger zullen omgaan met Huawei en ik ben bezorgd dat ze uit nog meer organisaties zullen worden gezet. Niet omwille van de beweringen van de VS zelf. Wel omwille van de macht van bepaalde entiteiten (de VS, nvdr) die zaken beweren.

"Het gaat nog zeker 6-7 jaar duren voor we de 5G zullen zien die alle geweldige scenario's mogelijk maakt."

Is het bedrijf een onderwerp als het over veiligheid gaat in de telecomsector?

Rui Luis Aguilar: In Europa voeren de lidstaten nu securityoefeningen uit op kritieke infrastructuur. ENISA (het EU-agentschap voor cybersecurity, nvdr) krijgt daar momenteel feedback over van de lidstaten. Ik heb een paar van de voorlopige resultaten kunnen inkijken en natuurlijk is security de kern, maar niet omwille van Huawei-technologie. Eerder omdat we naar een volledig geconnecteerde maatschappij gaan en dat houdt risico's in omdat machines een deel van ons leven controleren. Of omdat er bijvoorbeeld virussen op kunnen komen. Maar dat staat los van Huawei.

Intussen overweegt de Amerikaanse telecomregulator FCC om ook bestaande Huawei-installaties in de VS te verbannen. Wat denkt u daarvan?

Rui Luis Aguilar: Ik kan niet namens Huawei spreken, zij zijn enkel lid van onze organisatie. Maar met alle details die ik over de zaak weet, heb ik nog geen bewijs gezien dat hun beweringen ondersteunt. De realiteit is dat ik als externe observator nog geen enkel bewijs heb gezien dat de beweringen van de VS over Huawei fundeert. Natuurlijk kan de implementatie van bepaalde technologie gebruikt worden om handelsoorlogen te ondersteunen. En ja, als je materiaal van Huawei hebt, dan is er de mogelijkheid dat er mee wordt gespioneerd. Maar het kan even goed dat Toshiba mij bespioneert omdat ik een Toshiba-laptop heb. Maar heb ik ooit bewijzen gezien dat ze dat doen? Neen, voor beide gevallen.

Maar er zijn intussen wel landen die de VS volgen in hun ban.

Rui Luis Aguilar: Als je mensen bang maakt om samen te werken met een partij, en je kijkt naar de druk die de VS kan uitoefenen, dan is het normaal dat je een reactie krijgt. Maar als het aan de VS ligt dan wordt Huawei volledig wordt verbannen, en nadien ook andere Chinese bedrijven. Maar je ziet ook dat geen enkel land daar volledig in meegaat. Ze kijken wel naar compromissen. Maar mochten die landen echt geloven wat de VS beweert, dan lagen ze al lang buiten.

Oefenen de VS ook druk uit op uw organisatie om de rol en invloed van Huawei te beperken?

Rui Luis Aguilar: Niet rechtstreeks, maar wel naar onze leden toe. In die mate dat ook de manier waarop we werken wordt beïnvloed.

Hoe reageren concurrenten daarop? Zij hebben er baat bij mocht Huawei worden getroffen.

Rui Luis Aguilar: Als bedrijven niet met Huawei werken, dan is dat vaak zelfs niet hun keuze. Vergelijk het met dat ik jouw zeg dat als voortaan nog met Huawei praat, dat je nergens buiten België nog mag publiceren. Ga je dan nog praten met hen? Waarschijnlijk niet, maar niet omdat je daarvoor kiest. Het is vooral omdat je wordt gechanteerd.

"Mochten landen echt geloven wat de VS beweert, dan lag Huawei daar al lang buiten."

Ik ben als academicus al jaren bezig met operationeel onderzoek. Ik leid Network2020 al enkele jaren. Het is lastig voor mij om vast te stellen dat we doen wat we altijd al doen, maar nu zijn sommige zaken plots gevaarlijk. Er is in weze niets veranderd, maar plots zegt iemand 'je moet voorzichtig zijn met...'

Het struikelblok is vaak dat de Chinese wet eist dat bedrijven in China moeten meewerken als de Chinese overheid dat vraagt.

Rui Luis Aguilar: Bedrijven in China moeten de Chinese wet volgen. Amerikaanse bedrijven moeten de Amerikaanse wet volgen. Wij zijn Europees en hier moeten bedrijven de Europese wetgeving volgen. Als bedrijven dat kunnen garanderen dan is er voor mij geen probleem en Huawei zegt dat ze dat in Europa doen. Mag ik er op wijzen dat er Amerikaanse bedrijven zijn die dat overigens niet doen.

Neem nu GDPR, het is een goede zaak dat Europa door die wetgeving iets meer controle krijgt op waar data heengaat. Microsoft, Amazon, Facebook en anderen houden vandaag rekening met GDPR omdat de EU er op focust. Voor infrastructuur ligt het iets anders en minder helder want dat gaat over de integriteit van systemen, maar dat is nog niet uitgewerkt in de Europese wetgeving.

De VS heeft de Security Act. Daarmee kunnen ze eender welk bedrijf in de VS dwingen om mee te werken en die bedrijven mogen zelfs niet naar de rechter stappen om dat aan te vechten of er over communiceren (het zogenaamde 'gag order', nvdr). De president van de VS kan eender wat eisen van een Amerikaans bedrijf en dat valt juridisch niet aan te vechten. Dat is net hetzelfde als wat China verwacht van bedrijven. In Europa is dat niet het geval.

Wat zou u de Europese Commissie adviseren over het gebruik van Huawei?

Rui Luis Aguilar: Ik vertel je hetzelfde als wat ik aan de technische adviseur van de Amerikaanse ambassade recent zei. Alles wat in Europa wordt uitgerold, moet de Europese regels volgen. Het maakt niet uit of het uit Europa, China of de VS komt, zo lang ze maar onze regels volgen, het Europese burgerschap en onze manier van leven ondersteunen dan ben ik gelukkig. Maar de VS wil graag dat we ook hun regels volgen. Ze wijzen graag naar Huawei, maar mogen we dan ook hetzelfde verwachten van Cisco? [Bij zowel Cisco als Juniper hebben onderzoekers in het verleden achterpoortjes ontdekt in hun netwerkmateriaal, nvdr.]